ศาลเตรียมพร้อมระบบ CIOS เปิดทางเหยื่อร้องลบคลิปลามก หลังกฎหมายใหม่เพิ่มโทษคุกคามทางเพศ

โฆษกศาลยุติธรรม เผย สำนักงานศาลยุติธรรม เตรียมพร้อมระบบ CIOS รองรับการยื่นคำร้องขอศาลสั่งลบภาพ-คลิปลามกจากระบบคอมพิวเตอร์ หลังแก้ กม.ใหม่เพิ่มช่องทางผู้เสียหายร้องได้

เมื่อวันที่ 30 ธ.ค.2568 นายสุริยัณห์ หงษ์วิไล โฆษกศาลยุติธรรม กล่าวว่า ตามที่ได้มีการประกาศราชกิจจานุเบกษา ลงวันที่ 29 ธันวาคม 2568 เกี่ยวกับพระราชบัญญัติแก้ไขประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 30) พ.ศ.2568 ซึ่งสาระสำคัญ คือ

แก้ไขเพิ่มเติมบทนิยามคำว่า “กระทำชำเรา” โดยให้หมายความว่า กระทำเพื่อสนองความใคร่ของผู้กระทำโดยการใช้อวัยวะเพศของผู้กระทำล่วงล้ำอวัยวะเพศ ทวารหนัก หรือช่องปากของผู้อื่น หรือการใช้อวัยวะอื่นของผู้กระทำหรือวัตถุล่วงล้ำอวัยวะเพศหรือทวารหนักของผู้อื่น หรือการให้ผู้อื่นกระทำกับผู้กระทำในลักษณะเดียวกัน แต่การให้ผู้อื่นกระทำการดังกล่าวนั้นไม่รวมถึงกรณีที่ผู้อื่นใช้อวัยวะอื่นหรือวัตถุล่วงล้ำอวัยวะเพศหรือทวารหนักของผู้กระทำ ทั้งนี้อวัยวะเพศให้หมายความรวมถึงอวัยวะเพศจากการผ่าตัดด้วย (มาตรา 1 (18))

เพิ่มบทนิยามคำว่า “คุกคามทางเพศ” โดยกำหนดลักษณะของการกระทำการคุกคามทางเพศ ไม่ว่าจะเป็นการกระทำโดยทางกาย วาจา การส่งเสียง การแสดงอากัปกิริยาหรือท่าทาง การติดต่อสื่อสาร การเฝ้าดู การติดตามรังควาน หรือกระทำด้วยประการใดๆ รวมถึงกระทำด้วยระบบคอมพิวเตอร์ อุปกรณ์โทรคมนาคม หรืออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์อื่นที่สามารถแสดงผลให้เข้าใจความหมายได้ต่อผู้อื่น ซึ่งการกระทำดังกล่าวจะต้องมีลักษณะส่อไปในทางเพศ โดยประการที่น่าจะทำให้ผู้อื่นนั้น เดือดร้อนรำคาญ อับอาย ถูกเหยียดหยาม หวาดกลัว หรือได้รับความไม่ปลอดภัยในทางเพศ (มาตรา 1 (19))

ทั้งนี้นอกจากการแก้ไขเพิ่มเติมคำนิยามแล้ว ยังแก้ไขเพิ่มเติมความผิดลหุโทษ เพื่อให้สอดคล้องกับการเพิ่มเติมบทนิยามและความผิดฐานคุกคามทางเพศในประมวลกฎหมายอาญา ภาค 1 บทบัญญัติทั่วไป และภาค 2 ความผิด และเพิ่มเติมอัตราโทษสำหรับการกระทำให้ผู้อื่นได้รับความอับอายหรือเดือดร้อนรำคาญ (มาตรา 397)

ขณะที่สาระสำคัญอีกประการที่กฎหมายระบุไว้คือกำหนดวิธีการเพื่อความปลอดภัยสำหรับความผิดฐานคุกคามทางเพศเป็นการเฉพาะด้วย ซึ่งมีรายละเอียดดังนี้

1.ในระหว่างพิจารณาหรือพิพากษาคดีคุกคามทางเพศ ไม่ว่าศาลจะลงโทษจำเลยหรือไม่ก็ตาม หากความปรากฏแก่ศาลว่าจำเลยมีพฤติการณ์อันควรเชื่อได้ว่าจะคุกคามทางเพศหรือรบกวนการดำเนินชีวิตตามปกติของผู้เสียหายอย่างต่อเนื่อง ให้ศาลมีอำนาจสั่งห้ามจำเลยกระทำการหรืองดเว้นกระทำการอย่างหนึ่งอย่างใดตามที่เห็นสมควรและภายในระยะเวลาที่ศาลกำหนดแต่ไม่เกินสองปี (มาตรา 284/3)

2.กรณีที่การกระทำความผิดฐานคุกคามทางเพศเป็นการนำข้อมูลอันมีลักษณะลามกเข้าสู่ระบบคอมพิวเตอร์ที่ประชาชนทั่วไปเข้าถึงได้ ผู้เสียหายหรือเจ้าพนักงานที่เกี่ยวข้องมีสิทธิยื่นคำร้องต่อศาล เพื่อขอให้ศาลมีคำสั่งให้ผู้นำเข้าข้อมูลนั้นระงับการทำให้แพร่หลายและนำข้อมูลนั้นออกจากระบบคอมพิวเตอร์ภายในระยะเวลาที่ศาลกำหนด และหากจำเป็นอาจสั่งให้ผู้ควบคุมหรือผู้ให้บริการระบบคอมพิวเตอร์ระงับการทำให้แพร่หลายและนำข้อมูลนั้นออกจากระบบคอมพิวเตอร์ภายในระยะเวลาที่ศาลกำหนด หรืออาจสั่งให้เจ้าพนักงานที่มีอำนาจตามกฎหมายว่าด้วยการนั้นดำเนินการให้เป็นไปตามคำสั่งของศาลก็ได้ แล้วรายงานให้ศาลทราบภายในสิบห้าวัน (มาตรา 284/4)

โดยสำนักงานศาลยุติธรรม ได้มีหนังสือเวียนถึงหน่วยงานในสังกัดทั่วประเทศ เพื่อเตรียมพร้อมกับการดำเนินการตามขั้นตอนต่างๆ ที่กฎหมายแก้ไขเพิ่มเติมใหม่นี้กำหนดไว้ ซึ่งในส่วนของการยื่นคำร้องขอให้ศาลสั่งลบภาพหรือคลิปลามกออกจากระบบคอมพิวเตอร์ สามารถยื่นต่อศาลที่มีอำนาจพิจารณาคดีอาญาได้ นอกจากนี้สำนักงานศาลยุติธรรมได้จัดเตรียมระบบบริการออนไลน์ศาลยุติธรรม หรือระบบ cios ให้ประชาชนที่เป็นผู้เสียหายยื่นคำร้องทางออนไลน์ต่อศาลได้ โดยวันเปิดใช้งานระบบดังกล่าวจะแจ้งให้ทราบต่อไป