"เส้นเลือดหัวใจตีบ" ภัยเงียบไม่เลือกวัย

รายการโหนกระแสวันนี้ (21 สิงหาคม 2569) พูดคุยสาระความรู้เกี่ยวกับเรื่องโรคหลอดเลือดหัวใจตีบ โดยแพทย์อธิบายว่า เกิดจากการสะสมของคราบตะกรันไขมันบริเวณผนังหลอดเลือดหัวใจ ซึ่งจะค่อยๆ สะสมมากขึ้นเรื่อยๆ จนเกิดการอุดตัน ทำให้เลือดไม่สามารถเดินทางไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจได้ เมื่อกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด ประสิทธิภาพการบีบตัวเพื่อส่งเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกายจะเสียไป ซึ่งอาจส่งผลให้ผู้ป่วยเสียชีวิตได้ในที่สุด

สำหรับผู้ป่วยที่มีภาวะหลอดเลือดหัวใจตีบเรื้อรังหลายเส้น เช่น ตีบ 3 เส้น แม้ในภาวะปกติอาจยังไม่มีอาการรุนแรงเฉียบพลัน แต่มีความเสี่ยงสูงที่จะเกิดภาวะ Plaque Rupture หรือคราบตะกรันไขมันเกิดการแตกตัวออก ซึ่งเมื่อคราบตะกรันแตก ร่างกายจะดึงเกล็ดเลือด และลิ่มเลือดมาสร้างเป็นสะเก็ดเพื่อปิดแผล แต่เนื่องจากหลอดเลือดหัวใจมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางเพียงประมาณ 4 - 6 มิลลิเมตร ลิ่มเลือดขนาดเล็กเพียงนิดเดียวก็สามารถอุดตันหลอดเลือดได้แบบ 100% ทันที

ทั้งนี้วิธีสังเกตอาการอย่างแรก คือ อาจจะมีอาการเจ็บหน้าอก โดยเฉพาะเจ็บเวลาออกแรง แต่นั่งพักแล้วดีขึ้น โดยมักจะเจ็บตรงกลาง เหมือนมีอะไรมาทับแน่นๆ เลย บางคนก็อาจจะมีร้าวไปที่แขนซ้าย หรือร้าวไปกราม

แต่หมอบอกว่า อาการที่เจอบ่อยๆ และคนไข้มาพบแพทย์ ส่วนใหญ่คืออาการเหนื่อยมากขึ้น วิธีสังเกตคือ เราเคยทำอะไรได้แล้วทำไม่ได้ เช่นเคยขึ้นบันไดบ้านชั้น 2 ได้แบบไม่ต้องหยุดพัก อยู่ดีๆ ขึ้นไปได้แค่ครึ่งหนึ่ง แล้วมันเหนื่อยจนต้องหยุดพัก หรือเคยไปวิ่งแบบได้ 5 กิโลเมตรสบายๆ  อยู่ดีๆ วันหนึ่งวิ่งไปได้กิโลครึ่ง 2 กิโลเมตร ไม่ไหวแล้ว ต้องหยุด เหงื่อแตก

และอีกสัญญาณสังเกตคือ คล้ายกรดไหลย้อน ก็เป็นไปได้ โดยหมออธิบายว่าเกิดจาก ที่อาการที่คล้ายกรดไหลย้อน เพราะเส้นเลือดหัวใจเรามีไปเลี้ยงที่บริเวณด้านล่างของหัวใจ ซึ่งติดอยู่กับกระเพาะ เพราะฉะนั้น อาการจึงจะคล้ายกรดไหลย้อน ทำให้อาจจะมารู้สึกจุกแน่นลิ้นปี่ เหมือนอาหารไม่ย่อย แต่กินยาลดกรดก็ยังไม่ดีขึ้น ซึ่งอาการแบบนี้หมอแนะนำว่าอาจจะต้องมาตรวจหัวใจ

ส่วนกรณีที่คุณเร เคยดื่มแอลกอฮอล์ แต่ปัจจุบันเลิกไปแล้วนั้น หมอมองว่าไม่น่าเป็นประเด็น ไม่น่าเกี่ยวข้อง แต่ที่มีโอกาสเกิดความเสี่ยง เกิดจากการนอนพักผ่อนน้อย กินน้ำน้อย แล้วก็ทำงานค่อนข้างหนัก ทำให้ร่างกายมี Stress ค่อนข้างมาก และทำให้เกิดการสะสมของคราบตะกรันไขมันหินปูน แล้วก็ทำให้เกิดเป็นโรคเส้นเลือดหัวใจตีบในอนาคตได้

สำหรับความเสี่ยงของคนเป็นโรคเส้นเลือดหัวใจตีบ ก็คือ เป็นผู้ชายที่อายุมากกว่า 45 ปีขึ้นไป แลผู้หญิงที่อายุเกิน 55 ปีขึ้นไป คนที่มีโรคประจำตัวต่างๆอย่างเช่น เบาหวาน ความดัน ไขมัน และสูบบุหรี่ อันนี้ก็เป็นสาเหตุสำคัญที่เจอได้บ่อย รวมถึงการขาดการออกกำลังกาย พักผ่อนไม่เพียงพอ ความเครียด ทำให้เกิดการอุดตันของหลอดเลือดหัวใจได้ และประวัติครอบครัวสำคัญมาก ถ้าใครมีประวัติครอบครัวเป็นโรคหลอดเลือดหัวใจตีบ หรือโรคเส้นเลือดสมองตีบ จะต้องมาพบแพทย์

ส่วนวิธีการตรวจคัดกรองเบื้องต้น มีหลายวิธี ตั้งแต่การซักประวัติ ตรวจร่างกาย การตรวจเลือด ดูเรื่องของค่าไขมัน ค่าของเบาหวาน ความดันต่างๆ รวมถึงการตรวจวิ่งสายพาน เพื่อดูว่ามีหลอดเลือดหัวใจตีบมากหรือเปล่า การตรวจหาค่าคราบหินปูน จาก CT scan แล้วการฉีดสีถือเป็นขั้นสุดท้ายเลย ซึ่งเราต้องวินิจฉัยก่อนว่า คนไข้มีเส้นเลือดหัวใจตีบ ถึงจะไปทำการฉีดสี